مخلفات و کنارغذا

برای ته‌دیگ سیب‌زمینی خوب، سیب‌زمینی زرد و کمی پیر بهتر از سیب‌زمینی خیلی تازه جواب می‌دهد. روغن باید خوب داغ شود، نمک و کنجد سریع و یکنواخت کف قابلمه بیاید، سیب‌زمینی‌ها بی‌معطلی چیده شوند، روی پلو آب‌روغن داده شود و بعد از شعله‌ی زیاد اول، پلو با حرارت ملایم دم بکشد.

ته‌دیگ غذای جداگانه نیست، جایزه کف قابلمه پلو است. راز آن برنج نیم‌پز، چربی کافی، حرارت کنترل‌شده و صبر تا طلایی‌شدن کف قابلمه است.

ترشی سیر بیشتر از آنکه دستور پخت باشد، کار زمان است. سیر سالم در سرکه و نمک می‌ماند و هرچه بیشتر برسد، طعمش عمیق‌تر و بافتش نرم‌تر می‌شود.

نان قندی برخلاف نان‌های خمیرمایه‌ای، معمولاً سریع‌تر آماده می‌شود و بافتی شیرین و نرم دارد. ورز زیاد یا آرد اضافه آن را خشک می‌کند.

در این نسخهٔ چهار نفره، بادمجان‌ها کباب و له می‌شوند؛ پیاز و سیر طلایی، ۵ تخم‌مرغ و ۲ قاشق آرد مایه را می‌بندند. کوکو با حرارت کم در تابه می‌پزد، چهار تکه برگردانده می‌شود و طرف دوم نیز طلایی می‌شود.

راز شیرین‌پلو خوب در سه چیز است: تلخی‌گرفتن کامل خلال پرتقال، برنج آبکش و دانه‌دانه، و شیرینی کنترل‌شده. مرغ را جدا مزه‌دار و بپز، مواد شیرین و مغزها را کوتاه تفت بده و در پایان با زعفران و زرشک روی برنج مجلسی سرو کن.

سبزیجات خشک‌شده را با سیر و سبزی معطر آماده کن، سرکه خوراکی ۵ درصد را با نمک و ادویه ۵ دقیقه بجوشان، روی مواد بریز و پس از افتادن از داغی در یخچال جا بینداز. این نسخه کنسروی یا مناسب نگهداری در دمای اتاق نیست.

خیار را ریز خرد کن و با ماست، نعناع خشک، نمک و فلفل مخلوط کن. اگر دوست داری شوید، گردو و کشمش هم اضافه کن؛ ماست و خیار را همان موقع یا پس از کمی استراحت در یخچال سرد سرو کن.

سبزی خوردن پخت ندارد؛ کیفیتش به تازگی سبزی‌ها و شستن و خشک‌کردن دقیق آن‌ها بستگی دارد. ریحان، نعناع، ترخون و جعفری را با تربچه و پیازچه بچین و پنیر و گردو را در صورت تمایل جدا کنار ظرف بگذار.

موسیر خشک را ۴ ساعت تا یک شب در آب سرد بخیسان، سپس آبکش و کاملاً خشک کن. آن را ریز خرد کن و با ماست غلیظ، نمک و فلفل مخلوط کن؛ همان موقع یا خنک سرو کن.

باقالی را کوتاه بلانچ می‌کنی و برنج را تا مرحلهٔ نیم‌پز می‌جوشانی. سپس برنج، باقالی و شوید را روی پایهٔ روغن و زردچوبه لایه‌لایه دم می‌گذاری و با کره و برنج زعفرانی تمام می‌کنی.

سبزی‌ها، تربچه و پیازچه باید بعد از شستن کاملاً خشک شوند. آن‌ها را با پنیر فتا، گردو و قطعه‌های نان تازه روی سینی بچین تا هر نفر لقمه خودش را همان موقع آماده کند.

سالاد شیرازی سالاد ساده و ترش ایرانی از خیار، گوجه و پیاز ریزخردشده است. چاشنی کلاسیک آبغوره یا آب‌لیموست و بهتر است نزدیک سرو اضافه شود تا سالاد آب نیندازد.

سبزی‌های کاملاً خشک را با مایهٔ تخم‌مرغ، ماست، آرد و ادویه مخلوط می‌کنی، سپس گردو و زرشک را اضافه می‌کنی. کوکو با حرارت کم و درِ بسته می‌پزد و پس از برگرداندن، طرف دوم هم طلایی می‌شود.

بادمجون رو کباب می‌کنی، پوست می‌گیری و می‌کوبی. سس مایونز با آب لیمو، روغن زیتون و جعفری می‌زنی. پیازچه می‌اندازی، بادمجون رو با سس برهم می‌زنی و تخم‌مرغ سفت رنده می‌زنی.

نان سبزی یک نان نرم و معطر است؛ سبزی باید خشک و ریز خرد شود تا خمیر آب نیندازد و بافت نان خمیر نشود.

نان گردویی می‌تواند به شکل نان مغزدار یا خمیر مخلوط با گردو پخته شود. گردو باید در خمیر پخش شود اما رطوبت خمیر را بیش از حد کم نکند.

لواش باید خیلی نازک باز شود و سریع روی سطح داغ بپزد. پخت طولانی یا تابه کم‌حرارت آن را خشک و شکننده می‌کند.

بربری به خمیر نرم، استراحت کافی و رومال نیاز دارد. شیارهای روی نان هم ظاهر کلاسیک می‌دهند و هم به پخت یکنواخت کمک می‌کنند.

تافتون از لواش ضخیم‌تر و از بربری نازک‌تر است. خمیر باید کوتاه استراحت کند و روی سطح خیلی داغ بپزد تا پف‌های کوچک بزند.

سنگک اصیل روی سنگ‌ریزه داغ پخته می‌شود. در خانه باید از سطح بسیار داغ و خمیر نسبتاً مرطوب استفاده کرد تا بافت کشسان و لکه‌های برشته ایجاد شود.

زیتون پرورده چاشنی گیلانی بدون پخت است: زیتون سبز با گردو، رب انار، سیر، سبزی معطر، نعناع و گلپر پوشانده می‌شود. چند ساعت استراحت در یخچال، مزه‌ها را یکی می‌کند.

ناز خاتون چاشنی/ترشی شمالی با بادمجان کبابی، سیر، سبزی معطر و چاشنی ترش مثل آبغوره یا رب انار است. بادمجان دودی و استراحت کوتاه بعد از مخلوط کردن، طعم آن را بهتر می‌کند.

بورانی کدو یکی از خانواده بورانی‌های ماستی ایرانی است. کدو سبز باید نرم شود ولی آب نیندازد؛ سپس با ماست چکیده، سیر و نعناع خشک مخلوط و سرد سرو می‌شود.

بورانی بادمجان با بادمجان نرم‌شده و ماست درست می‌شود و با کشک بادمجان فرق دارد. بادمجان باید بعد از پخت کمی خنک شود، سپس با ماست چکیده و سیر مخلوط شود.

بورانی اسفناج یک دیپ/مزه سرد ایرانی است. اسفناج باید فقط تا حد نرم شدن پخته و سپس خوب آب‌گیری شود؛ بعد با ماست چکیده، سیر و نمک مخلوط می‌شود.