سیر

این ردیف را به آش جو با کشک تبدیل کردم: پایه جو و حبوبات است و کشک در پایان اضافه می‌شود تا نبرد و طعم لبنی‌اش حفظ شود.

آش دوغ آش ترش‌ملایم آذری/ایرانی با دوغ یا ماست، نخود، برنج و سبزی است. حساس‌ترین بخش، اضافه کردن و گرم کردن دوغ با هم زدن مداوم است تا نبرد و بافت آش یکدست بماند.

حبوبات را جدا تا نرم شدن می‌پزی، سبزی را اضافه می‌کنی، بعد رشته فقط آخر کار وارد آش می‌شود تا له نشود. کشک، پیازداغ، سیرداغ و نعناداغ هم طعم اصلی و هم تزیین نهایی‌اند.

اردک شکم‌پر نسخه سنگین‌تر و مجلسی‌تر مرغ شکم‌پر است؛ چربی اردک باید با پخت آرام کنترل شود و مواد میانی ترش‌وشیرین، بوی گوشت را متعادل کند.

باقالی قاتق خوراک/خورش شمالی با باقالی، شوید، سیر، زردچوبه و تخم‌مرغ است. تخم‌مرغ‌ها در پایان روی مواد شکسته می‌شوند و باید با حرارت ملایم ببندند، نه اینکه در خوراک هم زده شوند.

حلیم بادمجان با بادمجان، گوشت، عدس یا برنج و کشک درست می‌شود. تفاوتش با کشک بادمجان در وجود گوشت و بافت کوبیده، کشدار و غذا-محور آن است.

مرغ را با پیاز تفت بده، سبزی خورشی را جدا سرخ کن، با آبغوره و سماق خیسانده یا صاف‌شده بپز و در پایان ترشی و نمک را تنظیم کن.

خورش بامیه خورش گوجه‌ای ایرانی/جنوبی با بامیه، گوشت، پیاز، رب و چاشنی ترش است. بامیه باید سالم بماند و اواخر پخت وارد خورش شود تا خورش لزج یا له نشود.

گوشت یا مرغ را با پیاز و رب بپز، کدوها را جدا طلایی کن، گوجه و کدو را در نیمه پایانی اضافه کن و خورش را با آبغوره یا لیمو ملایم ترش کن.

خورش لوبیا سبز خورشی گوجه‌ای با لوبیا سبز، گوشت، پیاز و رب است. لوبیا بهتر است کوتاه تفت بخورد و بعد همراه گوشت آرام بپزد تا هم نرم شود و هم شکلش را حفظ کند.

برنج با شوید، جعفری، گشنیز و تره/پیازچه لایه‌لایه دم می‌کشد و ماهی جدا با زعفران، آب‌لیمو، سیر و ادویه مزه‌دار و سرخ یا گریل می‌شود. سبزی پلو ماهی بیشتر از هر چیز به سبزی تازه و ماهی درست‌پخته وابسته است.

قیمه گیاهی باید همچنان شخصیت قیمه را حفظ کند: لپه، رب گوجه، لیموعمانی و سیب‌زمینی خلالی. قارچ فقط جای بافت گوشتی را پر می‌کند، نه اینکه خورش را قارچ‌محور کند.

گوشت را با گردوی آسیاب‌شده، رب انار، سیر و سبزی محلی مزه‌دار کن، چند ساعت استراحت بده، بعد سیخ بزن و روی زغال ملایم کباب کن تا خشک نشود.

میگو خیلی سریع می‌پزد؛ مرینیت کوتاه و حرارت بالا باعث می‌شود عطر زعفران بگیرد ولی لاستیکی نشود.

بادمجان نرم و له‌شده با کشک، پیازداغ، سیرداغ و نعناداغ جمع می‌شود. می‌توانی بادمجان را سرخ کنی یا کبابی بگیری؛ اما کشک باید در غذا گرم شود و پیازداغ/نعناداغ کافی طعم اصلی را می‌سازد.

کشک کدو از کدو سبز نرم‌شده و له‌شده با کشک ساخته می‌شود. پیازداغ، سیرداغ و نعناع‌داغ طعم اصلی را کامل می‌کنند.

کوکو بادمجان یک کوکوی گیاهی ایرانی با بادمجان نرم‌شده و تخم‌مرغ است. بادمجان باید قبل از مخلوط شدن با تخم‌مرغ پخته و کمی خنک شود تا مایه شل یا آبکی نشود.

ماهی سفید از ماهی‌های مهم سفره گیلان و کنار سبزی‌پلو/چلو است. پخت آن باید کوتاه و با حرارت کنترل‌شده باشد؛ مزه‌دار کردن طولانی یا پخت زیاد، بافت لطیف ماهی را خراب می‌کند.

ماهی کباب به مزه‌دار کردن کوتاه نیاز دارد؛ اسید زیاد یا خواباندن طولانی، بافت ماهی را له می‌کند.

ماهیچه با عجله خوب نمی‌شود. پیاز زیاد، حرارت کم، زمان طولانی و زعفران، گوشت را نرم و سس را غلیظ می‌کند.

مرغ را با پیاز و زردچوبه تفت بده، سبزی معطر و سیر را جدا کمی سرخ کن، گردو و رب انار را اضافه کن و خورش را آرام بپز تا مرغ نرم و سس جاافتاده شود.

مرغ شکم‌پر دلمه مرغ نیست؛ یک مرغ کامل است که داخل شکمش با ترکیب ترش‌وشیرین گردو، زرشک، رب انار و سبزی پر می‌شود و بعد آرام می‌پزد تا گوشت نرم و پوست برشته شود.

نرگسی با اسفناج خوب آب‌گرفته و تخم‌مرغ نیم‌بند خوشمزه‌تر است. اسفناج باید تفت بخورد تا آب اضافی‌اش تبخیر شود.

پیاز و گوشت را تفت بده، رب و گوجه را اضافه کن تا سس غلیظ شود، سیب‌زمینی سرخ‌شده را کنار یا داخل خوراک بده و در صورت دلخواه تخم‌مرغ را آخر کار روی مواد ببند.

یتیمچه خوراک ساده و گیاهی ایرانی با بادمجان، گوجه، پیاز و سیر است. تخم‌مرغ جزء اصلی این نسخه نیست؛ تمرکز غذا روی جاافتادن بادمجان و گوجه با ادویه کم و حرارت ملایم است.

بورانی اسفناج یک دیپ/مزه سرد ایرانی است. اسفناج باید فقط تا حد نرم شدن پخته و سپس خوب آب‌گیری شود؛ بعد با ماست چکیده، سیر و نمک مخلوط می‌شود.

بورانی بادمجان با بادمجان نرم‌شده و ماست درست می‌شود و با کشک بادمجان فرق دارد. بادمجان باید بعد از پخت کمی خنک شود، سپس با ماست چکیده و سیر مخلوط شود.

بورانی کدو یکی از خانواده بورانی‌های ماستی ایرانی است. کدو سبز باید نرم شود ولی آب نیندازد؛ سپس با ماست چکیده، سیر و نعناع خشک مخلوط و سرد سرو می‌شود.

زیتون پرورده چاشنی گیلانی بدون پخت است: زیتون سبز با گردو، رب انار، سیر، سبزی معطر، نعناع و گلپر پوشانده می‌شود. چند ساعت استراحت در یخچال، مزه‌ها را یکی می‌کند.

لوبیای سبز رو با آبگوشت می‌پزی، سیب‌زمینی رو اضافه می‌کنی و سیر رو سرخ می‌کنی. ورمیشل و رب گوجه رو می‌ریزی. آخر کار زرده رو تمپر می‌کنی و با نعنا و ترخان تازه اضافه.

کشک کدو از کدو سبز نرم‌شده و له‌شده با کشک ساخته می‌شود. پیازداغ، سیرداغ و نعناع‌داغ طعم اصلی را کامل می‌کنند.

بادمجان‌ها را دودی و نرم می‌کنی، با سیر و گوجه می‌پزی تا آب اضافه‌اش برود، آخر سر تخم‌مرغ را اضافه می‌کنی. نسخه گیلانیِ قابل اتکا روی بادمجان دودی، سیر کافی، گوجه پوست‌کنده و تخم‌مرغ آخر کار می‌ایستد.

بورانی اسفناج یک دیپ/مزه سرد ایرانی است. اسفناج باید فقط تا حد نرم شدن پخته و سپس خوب آب‌گیری شود؛ بعد با ماست چکیده، سیر و نمک مخلوط می‌شود.

بورانی بادمجان با بادمجان نرم‌شده و ماست درست می‌شود و با کشک بادمجان فرق دارد. بادمجان باید بعد از پخت کمی خنک شود، سپس با ماست چکیده و سیر مخلوط شود.

بورانی کدو یکی از خانواده بورانی‌های ماستی ایرانی است. کدو سبز باید نرم شود ولی آب نیندازد؛ سپس با ماست چکیده، سیر و نعناع خشک مخلوط و سرد سرو می‌شود.

ترشی مخلوط با سبزیجات خشک و تمیز، سرکه، نمک، سیر، سبزی معطر و ادویه درست می‌شود. کلید کار خشک بودن مواد و شیشه تمیز است؛ بعد از چند روز تا چند هفته طعم آن جا می‌افتد.

ترشی سیر بیشتر از آنکه دستور پخت باشد، کار زمان است. سیر سالم در سرکه و نمک می‌ماند و هرچه بیشتر برسد، طعمش عمیق‌تر و بافتش نرم‌تر می‌شود.

زیتون پرورده چاشنی گیلانی بدون پخت است: زیتون سبز با گردو، رب انار، سیر، سبزی معطر، نعناع و گلپر پوشانده می‌شود. چند ساعت استراحت در یخچال، مزه‌ها را یکی می‌کند.

ناز خاتون چاشنی/ترشی شمالی با بادمجان کبابی، سیر، سبزی معطر و چاشنی ترش مثل آبغوره یا رب انار است. بادمجان دودی و استراحت کوتاه بعد از مخلوط کردن، طعم آن را بهتر می‌کند.

کوکو بادمجان یک کوکوی گیاهی ایرانی با بادمجان نرم‌شده و تخم‌مرغ است. بادمجان باید قبل از مخلوط شدن با تخم‌مرغ پخته و کمی خنک شود تا مایه شل یا آبکی نشود.

نرگسی با اسفناج خوب آب‌گرفته و تخم‌مرغ نیم‌بند خوشمزه‌تر است. اسفناج باید تفت بخورد تا آب اضافی‌اش تبخیر شود.

ترشی مخلوط با سبزیجات خشک و تمیز، سرکه، نمک، سیر، سبزی معطر و ادویه درست می‌شود. کلید کار خشک بودن مواد و شیشه تمیز است؛ بعد از چند روز تا چند هفته طعم آن جا می‌افتد.

ترشی سیر بیشتر از آنکه دستور پخت باشد، کار زمان است. سیر سالم در سرکه و نمک می‌ماند و هرچه بیشتر برسد، طعمش عمیق‌تر و بافتش نرم‌تر می‌شود.